Kanaviçe nedir?

19.06.2017
yazar - Goblenci -
işlenmiş örnek tablo

Kanaviçe, dikiş dikmekle başlamış olan çok eski bir el sanatıdır. İlk örneklerine Orta Asya Türklerinde rastlanır. Bu işleme sanatı çeşitli nedenlerle batıya ve diğer ülkelere de yayılmıştır. Diğer ülkelerde goblen olarak da bilinmektedir. Etamin kumaşına işlenmesi sebebiyle "etamin"  olarak da bilinir.
Aynı tekniğin kullanılması sebebiyle günümüzde her 3 ifade de doğru sayılabilir.

Anadolu'da, "Kız beşikte, çeyiz eşikte" sözü, Türklerin "İşleme sanatı"na verdiği önemi göstermektedir. Geleneksel kültürümüzde ayrı bir yeri vardır. Güncelliğini hala sürdürmektedir ve işleme çeşitlerinin en çok tercih edilenidir. İşlenmesi kolay, kullanışlı ve dayanıklı olduğu için her zaman gündemde kalmayı başarmıştır. Çeyiz sandıklarının büyük bir bölümünü kanaviçeden yapılmış işler oluşturmaktadır.

Kanaviçe nasıl işlenir

 

Aynı halı dokumada olduğu gibi; Kanaviçe Motifleri aracılığı ile kişiler arasında iletişim kurulmuş, elden ele, bir yöreden diğer bir yöreye ulaşmış, güneyde kervan olmuş, yare haber götürmüş, doğuda göç olmuş, günlük yaşamdaki güçlükleri dile getirmiş.

Kanaviçe Nedir?

C.Esad Arseven'e göre; "Seyrek telli bez üzerine iğne ile ve ipliklerle işlenen işlemi nevirdir. Muzaffer Gözükızıl'a göre ise: "Etamin, kanava ve benzeri seyrek dokunmuş kumaşlar üzerine hesapla yapılır."Bu nedenle hesap işi olarak da bilinmektedir. "İpliği sayılabilen kumaşlar üzerine sayılarak, sayılamayan kumaşlar üzerine kanaviçe bezi dikilerek, tek iğne ya da çift iğne tekniği kullanılarak çeşitli ipliklerle yapılan bezemedir."

Kanaviçe işi XV. ve XVI. yüzyıllarda bütün Avrupa'ya yayılmış ve özellikle İngiltere, Fransız ve İtalyan kadınlarını çok ilgilendirmiştir. Bizde ise: İlk zamanlarda kanaviçe, yastık işi olarak bilinirdi. Kumaşın her tarafı doldurulmaz, çanta, halı, yastık, pano ve arma işlerinde kullanılırdı.20. yüzyılda daha kolay ve az iplik kullanarak yapıldığı için tercih edilerek yapılmış ve halen yapılmaktadır.

Kanaviçe uygularken kullanılan kumaşlar:
* Dokumanın ipliği sayılarak işlenen kumaşlar: Panama keteni, Bursa keteni, Rize keteni, yün tela, ipek tela, etamin vb. bu grubu oluşturur. Dokumanın en ve boy ipliklerinin aynı eşitlikte olması işlemenin netliği ve güzelliği yönünden önemlidir.
* Dokumanın üzerine kanaviçe bezi teyellenerek işlenen kumaşlar: Patiska, akfil, poplin, yerel dokumalar bu grubu oluşturur. Kanaviçe bezi işlenecek yere dikilir. İşleme yapılır, işleme bittikten sonra kanaviçe bezi sökülerek temizlenir.
Diğer bir işleme şekli de: Kanaviçe bezinin altına organza konularak duble yapılır. Daha sonra kanaviçe puanlarıyla kumaşın yüzeyi tamamen doldurulur.

Bu kumaşlara uygulamanın yanısıra, artık daha büyük ve kapsamlı modeller, özel olarak kanaviçe ve etamin için üretilen kumaşlar üzerine işlenerek kendi başına tablo veya ev aksesuarı ve dekorasyon amaçlı olarak da kullanılıyor.
Kanaviçe kumaşları

Kanaviçe işlemede kullanılan iplikler:
a. Pamuk elyaflılar: Muline, koton ( 8-12 numara) patiska, Akfil vb. gibi kumaşlara koton, poplin, opal, terikoton gibi sık dokunuşlu ve ince kumaşlara muline kullanılır.
b. İpek elyaflılar: Çamaşır ipeği, ibrişim, kordone (ipekli kumaşlar, grepdemor, saten) vb. gibi kumaşlarda kullanılır.
c. Yün elyaflılar: Moher, çeşitli kalınlıkta yün iplikler (yün tela, yün amaroza, kaşe, çuha) vb. gibi kumaşlarda kullanılır.
d. Sentetik elyaflılar: Orlon, naylon bobinler, etamin gibi ipliği sayılabilen veya sayılamayan tüm kalın kumaşlarda kullanılır. Günümüz de yerel dokuma, patiska, akfil vb. gibi sık dokunuşlu kumaşlarda on iki numara kotonun sıklıkla kullanıldığı dikkati çekmektedir.

Görüldüğü üzere çeşitli iplikler kullanılabilmekle birlikte; özellikle kanaviçe tablo ve pano yapımında %100 pamuk mouline (muline) iplik kullanılmaktadır.

Kanaviçe iplik

Detaylı bilgi, örnek modeller, işleme malzemeleri, yardımcı aksesuarlar için online adresiniz

www.goblenci.com

Yorumlar

Mesaj yok

Değerlendirme yap